Historie

Limburgs Symfonie Orkest

In 2008 bestond het Limburgs Symfonie Orkest 125 jaar. Het is daarmee een van de oudste, professionele symfonieorkest van Nederland. Het Limburgs Symfonie Orkest heeft meer dan honderd optredens per seizoen en neemt een belangrijke plaats in binnen het culturele leven van de provincie. Naast het symfonisch aanbod verzorgt het orkest begeleidingen bij Opera Zuid, werkt het samen met diverse koren en heeft een uitgebreid educatief programma.

Sinds augustus 2001 is Ed Spanjaard chef-dirigent en artistiek adviseur van het orkest. Ed Spanjaard en het orkest profileren zich met een breed repertoire waarin zowel beroemd als minder bekend werk en hedendaagse muziek een plaats vinden.

Het orkest speelt, naast de grotere steden in de provincie Limburg, met regelmaat op de grote podia in Nederland en in de Euregio. In 2009 bezochten meer dan 90.000 bezoekers de uitvoeringen van het orkest.

Het Limburgs Symfonie Orkest bouwde de afgelopen jaren verder aan de artistieke ontwikkeling. Ook is het gelukt het publieksbereik te vergroten door een uitgekiende programmering van kwalitatief hoogwaardige, zeer gevarieerde concertseries, afgewisseld met uitnodigende, publieksvriendelijke concerten. Deze vinden niet alleen in de concertzaal plaats, maar soms ook in de openlucht en op locatie.

Het Limburgs Symfonie Orkest en chef-dirigent Ed Spanjaard brachten afgelopen jaren twee bijzondere en bejubelde cd’s uit: één met Fauré’s Requiem met het Nederlands Kamerkoor en één met werken van Wagner met o.a. de Wesendonck Lieder, gezongen door Charlotte Margiono.

Henri Broeren is sinds februari 2009 benoemd tot algemeen directeur. Medio juli 2009 werd het nieuwe beleidsplan gepresenteerd. Het omvat een ontwikkelingsvisie van heden tot 2018.

Het orkest wordt gesubsidieerd door het ministerie van OC&W, de Provincie Limburg en de gemeente Maastricht. De vriendenkring hoopt te groeien naar 4.000 leden. Ook krijgt het orkest goede steun van sponsoren. Hoofdsponsoor is DSM en De standplaats van het Limburgs Symfonie Orkest is de stad Maastricht. Voor meer informatie zie ook www.limburgssymfonieorkest.nl

De geschiedenis van het Limburgs Symfonie Orkest
Het Limburgs Symfonie Orkest vindt zijn oorsprong in het jaar 1883. Hier begon de historie van het oudste nog bestaande symfonie orkest van Nederland, met een optreden van het Maastrichts Stedelijk Orkest (MSO). Dit concert vond plaats op 2 september 1883 in het Stadspark te Maastricht onder de muzikale leiding van dirigent en componist Otto Wolf.

Na een periode van meer dan dertig jaar gaf dhr. Wolf zijn laatste concert met het MSO op 19 december 1915. De echte bouw van het orkest en het streven naar perfectionisme werd echter overgelaten aan zijn opvolger, de geboren Limburger Henri Hermans. Deze Hermans bracht vernieuwingen doordat hij beschikte over een grote veelzijdigheid en breedheid aan visie.

Door de groei van het orkest breidde het MSO in de loop van de jaren twintig zijn activiteiten uit in de gehele provincie. In de jaren dertig werd er ook geregeld geconcerteerd in de provincie Brabant en in België. In 1930 ging de KRO een overeenkomst aan met het MSO, die deze omroepvereniging het recht gaf een aantal concerten per jaar op te nemen en/of rechtstreeks uit te zenden.

Hierna volgt voor het MSO een aantal moeilijke jaren tijdens de economische teruggang, stijgende werkloosheid en natuurlijk het begin van de tweede wereldoorlog. In deze periode draaide het orkest op een laag pitje en door gebrek aan financiële middelen moesten een aantal “dilettanten” (semi-professionals) ontslagen worden. In 1943 vierde het MSO zijn zestig jarig bestaan door middel van een jubileumconcert. Pas op 26 november 1944 vond het eerste officiële concert plaats na de bevrijding.

Paul Hupperts

Op 1 januari 1947 wordt dirigent Paul Hupperts aangesteld tot vaste dirigent en op 24 februari 1947 overleed Henri Hermans. Vanaf nu stond de door Hermans zelf opgeleide dirigent Paul Hupperts voor de moeilijke taak zijn werk voort te zetten.

Andre Rieu Sr.

Per 1 september 1949 wordt dhr. Andries Antonie Rieu benoemd tot vaste dirigent van het MSO, hij zou dit 31 jaar lang blijven. Rieu stond bekend als een omstreden figuur; niet zozeer wat betreft zijn kennis en kunde, maar wat het omgaan met orkestleden aangaat. Een man met vrienden door dik en dun, maar ook een man met verbeten vijanden. Dit heeft indirect toch een stempel gedrukt op de geschiedenis van het orkest. Kenners beschrijven de ‘periode Rieu’ als: ”Rijk aan conflicten, veranderingen van structuur, nederlagen, maar ook een met successen en belangrijke gebeurtenissen in muziekhistorisch opzicht.”

In het seizoen 1952 / 1953 werd de vereniging “Vrienden van het MSO” opgericht, bestaande uit concertbezoekers en sympathisanten van het orkest. Leden hiervan hebben belangrijk werk voor het orkest kunnen doen wat betreft contacten met andere gemeenten en bedrijven, subsidies, sponsoring etc.

Aan het einde van het seizoen, op 10 mei 1955 nam de gemeenteraad het besluit mee te werken aan de opheffing van het MSO om te komen tot de instelling van een nieuw provinciaal orkest. Het nieuwe orkest zou een zelfstandige stichting worden en zou de naam krijgen “Limburgs Symphonie Orkest”, kortweg Limburgs Symfonie Orkest. Dit betekende dat vanaf nu het Limburgs Symfonie Orkest opgenomen was in de nationale en regionale subsidieregelingen.

De geschiedenis van het Limburgs Symfonie Orkest begint op 13 juli 1955. Op die dag werd de stichting “Limburgs Symphonie Orkest” in het leven geroepen. De vorming van het nieuwe orkest betekende voor de in vaste dienst zijnde orkestleden dat zij eervol uit de gemeentelijke dienst werden ontslagen. Elk orkestlid werd herbenoemd in dienst van de nieuwe stichting die tevens alle lopende contracten en afspraken overnam.

Op 1 januari 1960 verkrijgt het Limburgs Symphonie Orkest toestemming van het ministerie om de totale bezetting van gesubsidieerde arbeidsplaatsen op te voeren tot 72. Hiermee was het Limburgs Symfonie Orkest het laatste Nederlandse orkest dat deze toestemming verkreeg. Echter de financiële positie was van dien aard dat een dergelijke uitbreiding niet mogelijk was.

In het begin van het seizoen 1982 / 1983 bestond er grote onzekerheid over het voortbestaan van het orkest. Het Limburgs Symphonie Orkest kon echter verder in afgeslankte vorm, bestaande uit 52 gesubsidieerde arbeidsplaatsen. Daarmee was de ergste bedreiging voorlopig van de baan.

De honderdste verjaardag van het orkest werd gevierd op 2 september 1983, op de dag af een eeuw na het eerste concert door het MSO onder leiding van Otto Wolf. Nu dirigeerde Ed Spanjaard, sinds 1982 dirigent van het orkest en per augustus 2001 chef-dirigent. Datgene wat eens als een puur Maastrichtse aangelegenheid begon, is in een eeuw uitgegroeid tot algemeen Limburgs cultuurbezit waar de Limburger trots op mag zijn.

Schlomo Mintz

Vanaf 1982 tot en met 2000 hebben nog verschillende dirigenten aan het roer gestaan, waaronder Salvador Mas Conde (1988 / 1994), Shlomo Mintz (1995 / 1998) en Junichi Hirokami (1998 / 2000). Deze periode wordt beschouwd als een van artistieke en organisatorische stabilisatie. Door de artistieke groei kreeg het Limburgs Symfonie Orkest internationale erkenning. Meer dan tevoren werden buitenlandse dirigenten en solisten van naam bereid gevonden met het Limburgs Symfonie Orkest te concerteren. Echter de regionale binding en belangen zijn allerminst uit het oog verloren. Vanaf het seizoen 2000 / 2001 is Ed Spanjaard benoemd tot chef-dirigent, hij verzorgt tot op heden de artistieke leiding over het orkest. In deze hoedanigheid verzorgt Spanjaard 10 producties per jaar, alsmede een operaproductie in samenwerking met ‘Opera Zuid’.

Het thans bereikte artistieke niveau geeft het Limburgs Symfonie Orkest een geheel eigen plaats binnen het rijke culturele leven van Limburg. Het orkest biedt niet alleen binnen Limburg, maar ook buiten de provinciegrenzen een volledig symfonisch aanbod. Regelmatig concerteert het Limburgs Symfonie Orkest in België en Duitsland. Daarnaast heeft het Limburgs Symfonie Orkest de begeleiding van muziekdramatische voorstellingen, koorbegeleidingen en educatieve projecten als regelmatige producties.

Junichi Hirokami

Het Limburgs Symfonie Orkest heeft (na het Concertgebouworkest) de grootste Vriendenvereniging van Nederland, deze telt maar liefst meer dan 4000 leden. De bezoekersaantallen zijn de laatste jaren steeds groeiende. Ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan veranderde het Limburgs Symphonie Orkest haar naam, per seizoen 2007-2008, in “Limburgs Symfonie Orkest”. Dit orkest staat jaarlijks garant voor een veelheid en diversiteit aan activiteiten met ongeveer 120 concerten in alle grote theaters van Limburg en natuurlijk binnen de Euregio. Terugkijkend op meer dan een eeuw geschiedenis van het Limburgs Symfonie Orkest kunnen we wel stellen: ‘Het Limburgs Symfonie Orkest is van en voor ons allemaal’.